Furmaziun professiunala superiura

La furmaziun professiunala superiura porscha scolaziuns sin il stgalim terziar ordaifer il sectur da las scolas autas. Ella è ina spezialitad da la Svizra che n'exista strusch en questa furma en auters pajais. Ella cumpiglia scolaziuns per champs d'ina activitad professiunala pretensiusa e per funcziuns directivas e serva a la scolaziun dal cader ed a la spezialisaziun da persunas che han absolvì ina furmaziun fundamentala professiunala da trais u da quatter onns. La furmaziun professiunala superiura cumpiglia scolaziuns a scolas professiunalas superiuras (SPS), ils examens professiunals federals (EPF) ed ils examens professiunals federals superiurs (EPS).

Cumpetenzas

La furmaziun professiunala è ina incumbensa communabla da la confederaziun, dals chantuns e da las organisaziuns dal mund da lavur (OdML). La confederaziun, represchentada da l'uffizi federal da furmaziun professiunala e da tecnologia (UFFT) controlla la direcziun strategica ed il svilup da l'entira furmaziun professiunala (furmaziun fundamentala professiunala, furmaziun professiunala superiura, furmaziun supplementara orientada a la professiun). Ils champs d'incumbensa èn tranter auter la legislaziun, la garanzia da la qualitad e l'ulteriur svilup dal stistem general sco er la promoziun da las innovaziuns. Ils chantuns structureschan l'execuziun da la legislaziun federala ed èn las instituziuns ch'èn responsablas per la furmaziun professiunala. Questas incumbensas vegnan ademplidas per regla tras ils uffizis chantunals per la furmaziun professiunala. Ils uffizis chantunals per la furmaziun professiunala èn suttamess als departaments chantunals resp. a las direcziuns chantunalas d'educaziun u mo darar al departament chantunal resp. a la direcziun chantunala d'economia publica. Sin plaun interchantunal vegnan ils uffizis per la furmaziun professiunala unids en la conferenza svizra dals uffizis per la furmaziun professiunala (CSFP). La CSFP coordinescha l'execuziun da la lescha federala davart la furmaziun professiunala tranter ils chantuns.

La gestiun da posts d'infurmaziun e da cussegliaziun professiunala è medemamain chaussa dals chantuns. Ils posts chantunals d'infurmaziun e da cussegliaziun professiunala vegnan unids en la conferenza svizra da las manadras e dals manaders da la cussegliaziun professiunala e da studi (CCPS).

CSCP

Dapi l'onn 2007 exista il center da servetschs svizzer per la furmaziun professiunala/cussegliaziun da professiun, da studi e da carriera (CSCP). Il CSCP è ina instituziun ch'è vegnida fundada da nov da la conferenza svizra da las directuras e dals directurs chantunals da l'educaziun publica (CDEP) e che presta servetschs en quels champs d'incumbensa ch'èn vegnids surdads als chantuns tras la lescha federala davart la furmaziun professiunala (LFPr).

Ils chantuns e las purschidras privatas ed ils purschiders privats èn las instituziuns ch'èn responsablas per ils instituts da furmaziun da la furmaziun professiunala superiura. Las organisaziuns dal mund da lavur (OdML) reglan – cun l'approvaziun da la confederaziun – las cundiziuns d'admissiun, ils cuntegns didactics, la procedura da qualificaziun, ils attestats ed ils titels dals examens professiunals federals e dals examens professiunals superiurs.

Examens professiunals federals (EPF) ed examens professiunals superiurs (EPS)

Ils examens professiunals federals ed ils examens professiunals superiurs sa drizzan a persunas cun experientschas professiunalas che vulan approfundar lur enconuschientschas u che vulan sa preparar per ina funcziun directiva. I vegnan purschids circa 370 examens professiunals federals ed examens professiunals superiurs renconuschids. La gronda part pertutga dentant in dumber limità da professiuns. Ils examens professiunals federals superiurs – numnads er examens da maister en il champ artisanal-industrial – fan pli grondas pretensiuns ch'ils examens professiunals. La confederaziun – tras l'uffizi federal da furmaziun professiunala e da tecnologia (UFFT) – renconuscha ils urdens d'examen; las organisaziuns dal mund da lavur (OdML) èn cumpetentas per ils cuntegns dals examens. Entaifer ina branscha approvescha la confederaziun per ina direcziun specifica mintgamai mo in examen professiunal federal e mo in examen professiunal superiur. Curs preparatorics per ils examens professiunals federals e per ils examens professiunals superiurs n'èn betg reglementads ed er betg obligatorics. Ina preparaziun po er avair lieu en moda autodidactica.

Las organisaziuns dal mund da lavur (OdML) organiseschan ina u duas giadas per onn ils examens ch'èn reglementads sin plaun federal. Obtegnids vegnan titels ch'èn renconuschids sin plaun federal.

Scolas professiunalas superiuras (SPS)

Las scolas professiunalas superiuras (SPS) autoriseschan las absolventas ed ils absolvents da surpigliar en lur sectur independentamain la responsabladad professiunala e directiva. Las furmaziuns ed ils studis da diplom supplementar èn orientads a la pratica e promovan spezialmain in pensar metodic e cumbinatoric. Ultra da quai porschan els qualificaziuns da cuntinuaziun che permettan d'analisar incumbensas che sa refereschan a la professiun e da realisar en la pratica las enconuschientschas ch'ins ha obtegnì.

Las scolas professiunala superiuras (SPS) porschan furmaziuns ch'èn renconuschidas sin plaun federal per ils suandants secturs:

Las furmaziuns a las scolas professiunalas superiuras (SPS) sa basan sin prescripziuns statalas minimalas sco er sin las prescripziuns da l'uffizi federal da furmaziun professiunala e da tecnologia (UFFT) che resultan da quellas e che valan per ils plans d'instrucziun generals e per las proceduras da renconuschientscha.