Stgalim preliminar
Ils instituts da scola preliminara da las differentas regiuns linguisticas èn sa sviluppads en moda diversa. Quai è sa manifestà er en lur differents concepts. Ils ultims onns ha gì lieu in'avischinaziun. La scolina è da chasa en la Svizra tudestga, la "école enfantine" en la Svizra franzosa e la "scuola dell'infanzia" en la Svizra taliana. La "scuola dell'infanzia" sa distingua da las scolas preliminaras da las autras regiuns linguisticas en quel senn, ch'ella accepta uffants gia a partir dal terz onn da vegliadetgna e surpiglia uschia ina vasta purschida da la tgira d'uffants cumplementara a la famiglia, che vegn realisada en il rest da la Svizra dad autras instituziuns.
Obligatorium
Ils chantuns cun lur vischnancas èn cumpetents per organisar e per finanziar las scolas preliminaras. Las vischnancas èn las instituziuns ch'èn responsablas per las scolas preliminaras. Fin ussa n'èsi betg obligatoric en tut ils chantuns da frequentar la scola preliminara: en in pau dapli che la mesadad dals chantuns ston ils uffants frequentar la scola preliminara per in u dus onns. De facto frequentan dentant bunamain 100% dals uffants la scola preliminara durant almain in onn. Per regla datti ina purschida obligatorica; ils chantuns obligheschan las vischnancas da manar scolas preliminaras. Damai han ils uffants il dretg d'ina educaziun da scola preliminara – d'ina durada da, tut tenor il chantun, in u dus onns (en il chantun Tessin da trais onns). La frequentaziun d'ina scola preliminara publica è gratuita.
La vegliadetgna minimala per entrar en la scola preliminara variescha tut tenor chantun. Per gronda part èsi pussaivel d'entrar a partir dal quart onn da vegliadetgna, en intgins chantuns a partir dal tschintgavel. En il chantun Tessin pon ils uffants entrar gia a partir dal terz onn da vegliadetgna en la "scuola dell'infanzia".
La cunvegna interchantunala davart l'armonisaziun da la scola obligatorica (concordat HarmoS) vegn a generar ina scola preliminara obligatorica da dus onns (vegliadetgna d'entrada suenter il quart onn cumplenì) per ils chantuns ch'èn sa participads al concordat HarmoS.
La scola preliminara ed ils emprims onns da scola primara vegnan considerads pli e pli sco in'unitad, en la quala i vegn promovì il svilup ed ils basegns dals uffants, e quai confurm al svilup da lur cumpetenzas e da lur abilitads. En experiments da scola emprovan plirs chantuns in stgalim da scola inizial flexibel (stgalim da basa).
Structuras dal di cumplementaras a la famiglia per uffants da la vegliadetgna prescolara
La tgira d'uffants cumplementara a la famiglia per uffants da la vegliadetgna prescolara (avant l'entrada en la scola preliminara) cumpiglia – sco furmas da tgira formalas ed instituziunalisadas – centers dal di per uffants, famiglias dal di ed ulteriuras instituziuns sco canortas d'uffants u gruppas da gieu sco er – sco furmas da tgira informalas e betg instituziunalisadas – la tgira tras parents, tras enconuschents u tras persunas privatas che vegnan pajadas.
L'organisaziun da structuras dal di cumplementaras a la famiglia per uffants da la vegliadetgna prescolara ha lieu per regla en il rom da la politica da famiglia e da la politica sociala. Las purschidas sa basan sin la libra voluntad e stattan per regla sut la responsabladad da las vischnancas u da persunas privatas. Ellas na vegnan betg quintadas tar il sistem da furmaziun public. La purschida d'instituziuns per la tgira d'uffants cumplementara a la famiglia en la vegliadetgna prescolara è vegnida engrondida vastamain; la dumonda è dentant anc adina pli gronda che la purschida. En differents chantuns – sco er en la confederaziun cun in program da promoziun limità – èsi vegnì creà la basa legala u fatg intervenziuns politicas per promover la creaziun d'instituziuns per la tgira d'uffants cumplementara a la famiglia (che includan er structuras dal di durant la scola preliminara e durant la scola obligatorica). Questas instituziuns sustegnan las famiglias, gidan a chattar la ballantscha tranter la famiglia e la lavur sco er ad integrar ed a socialisar uffants che derivan da famiglias cun pauca furmaziun u da famiglias immigradas.
